Tìm hiểu về tía tô, một loại rau thơm phổ biến trong đời sống

Tía tô (tên khoa học là Perilla frutescens, thường gọi là tía tô xanh) là một loài thuộc chi Tía Tô (Perilla) trong họ Hoa môi (Lamiaceae).

94

Loài tía tô là loài bản địa, xuất hiện trên nghìn năm ở Đông Nam Á, vùng núi Ấn Độ, và được gieo trồng phổ biến ở bán đảo Triều Tiên, Nhật Bản.

Tía tô phân thành 3 thứ phổ biến và đôi khi rất nhiều người nhầm lẫn giữa 3 thứ tía tô này.

  • Perilla frutescens (hay Perilla frutescens var. frutescens) – hay còn gọi là tía tô xanh vì lá và hoa màu xanh.
  • Perilla frutescens var. crispa – một thứ tía tô phổ biến ở Việt Nam, mặt lá màu tím hoặc đỏ nâu đậm. Trong tiếng Nhật gọi là shico.
  • Perilla frutescens var. hirtella (Perilla hirtella Nakai) – một thứ tía tô cũng phân bố ở Nhật Bản.

Như vậy, tía tô được trồng phổ biến ở Việt Nam là thứ Perilla frutescens var. crispa, tức lá và hoa tía tô có màu tím hoặc đỏ đậm. Đôi khi, tía tô chỉ có 1 số lá màu tím chứ không phải tất cả lá đều có màu tím. Tên gọi khác của tía tô trong tiếng Hán Việt như Tô diệp (lá), Tử tô (hạt) và Tô ngạnh (cành).

Tía tô lá tím hoặc đỏ đậm thường thấy ở Việt Nam.

Tía tô chứa từ 25.2 đến 25.7% lipid và khoảng 60% axit alpha-linolenic. Một số hợp chất hóa học phổ biến chứa trong tía tô như perillaldehyd, perilla ketone, eschscholzia ketone, perillene, myristicin, dillapiole, elemicin, citral…

Người ta thường thu hoạch thân, lá và hạt tía tô dùng làm gia vị và trang trí trong các món ăn, làm thuốc, hoặc mục đích gieo trồng. Tía tô có tác dụng chữa đầy bụng, nôn mửa, kích thích tiêu hóa, giảm sốt, giải ho, tăng tiết mồ hôi để giảm cảm, chống viêm, chữa bệnh gout, chữa mề đay, ngứa.

Tinh dầu tía tô chiết xuất từ lá và hạt mang lại hương thơm và có tác dụng làm đẹp da, chữa mụn. Lưu ý người ra nhiều mồ hôi, bị mệt mỏi, táo bón không nên dùng lá tía tô. Phụ nữ mang thai cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng tía tô.

Leave a Reply

avatar
  Theo dõi  
Thông báo của